ژست و استعلای سوژه در غزلی از مولانا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه کوثر بجنورد

2 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه بجنورد

3 دانشجوی کارشناسی ارشد ادبیات روایی دانشگاه کوثر بجنورد

10.22099/jba.2022.40960.4060

چکیده

در جستار حاضر، به کاربرد ژست در یکی از غزل‌های روایی مولانا پرداختیم. در این گفتمان، مولانا سوژه‌ای را به تصویر می‌کشد که با تمرین و ممارست در ژست، همان می‌شود که از آن ژست انتظار داشته است. سوژه‌های مولانا از طریق تعامل با ژست و در قالب جسمانه و استعلا شکل می‌گیرند و در فرایندی مبتنی بر نظام تطبیق به نوعی هم‌حضوری با ژست دست می-یابند. اما مسئله‌ی اصلی این است که سازوکار چنین وضعیتی چیست و برپایه‌ی کدام راهبردها و کارکردهای گفتمانی تحقق می‌پذیرد. برپایه‌ی این، در پژوهشِ پیش‌روی با استفاده از شیوه‌ی تحلیل محتوا تلاش شده است تا چگونگی مواجه‌شدن سوژه با ژست و تأثیر آن بر نظام زبانی و معنایی مولانا تبیین شود. پرسش اصلی پژوهش این است که ژست بر‌اساس چه شرایطی تولید می‌شود و چگونه سوژه را از وضعیت جسمانه‌ای به وضعیتی استعلایی مبدل می‌کند. فرض ما این است که فشاره‌ی حسی- ادراکی و حسی- شهودی زمانی که از حد خود فراتر می‌رود، ژست تولید می‌شود. سوژه با تکرار و درونی‌سازی ژست برساخته‌ی خود (ژست استعلایی)، به سوژه‌ای استعلایی استحاله می‌یابد. بنابراین ژست با قابلیتی دو وجهی، از طرفی سوژه را از دیگر ژست‌ها، نقاب‌ها و تصاویر رهایی می‌بخشد و از طرفی به میانجی خودِ ژست، سوژه از فضای جسمانه- ژستیک به فضای استعلایی ارتقا می‌یابد و به یک هم‌حضوری مطلق می‌رسد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The gesture and transcendence of the subject in a lyric by Rumi

نویسندگان [English]

  • Ebrahim Kanani 1
  • Omid Vahdanifar 2
  • Akram Safikhani 3
1 The Assistant Professor of Persian Language and Literature at Kosar University of Bojnord. Bojnord. Iran.
2 Assistant Professor of Persian Language and Literature. Department Faculty of Humanities, University of Bojnord, Bojnord, Iran
3 MA Candidate of narrative literature Kosar University of Bojnord. Bojnord. Iran.
چکیده [English]

In the present article, we used gesture in one of Rumi's narrative sonnets. In this discourse, Rumi portrays a subject who, by practicing and practicing in a gesture, becomes what he expected of that gesture. Rumi's subjects are formed through interaction with the gesture in the form of body and transcendence, and in a process based on the system of adaptation, they achieve a kind of co-presence with the gesture. But the main question is what is the mechanism of such a situation and based on which strategies and discourse functions it is realized. Based on this, in the leading research, using the method of content analysis, an attempt has been made to explain how the subject encounters the gesture and its effect on Rumi's linguistic and semantic system. The main question of the research is under what conditions the gesture is produced and how it transforms the subject from a physical state to a transcendental state. Our hypothesis is that sensory-perceptual and sensory-intuitive pressure produce a gesture when it exceeds its limit. The subject transforms into a transcendent subject by repeating and internalizing his constructed gesture (transcendental gesture) Thus, the gesture with two-dimensional capability, on the one hand, frees the subject from other gestures, masks and images, and on the other hand, through the gesture itself, the subject is elevated from the physical-gestural space to the transcendent space and reaches an absolute presence.

کلیدواژه‌ها [English]

  • gesture
  • transcendental subject
  • narrative lyric
  • discourse
  • Rumi