نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• ایوب امیدی ¹
• علی صیادی ²

¹ دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهید بهشتی تهران

² استادیار حسابداری دانشگاه لرستان

چکیده

قوانین مالی-حسابرسی از معیارهای سنجش عدالت در ادارۀ کشور بوده‌است. شناخت دانش‌ گذشتگان در این زمینه و آمیختن آن با قواعد حسابداری و قوانین متناظر در عصر جدید، می‌تواند در بازخوانی دانشِ پیشینیان بسیار سودمند باشد. این پژوهش به روش توصیفی- تحلیلی می‌کوشد به بررسی مفاهیم حسابداری و حسابرسی در کل شاهنامه شاهنامۀ فردوسی بپردازد. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که مصادیق حسابداری و حسابرسی در شاهنامه با مفاهیم امروزی این علم با وجود دگرگونی در عناوین و اصطلاحات، هماهنگی و اشتراک مفهومی زیادی دارد و می‌توان گفت که برخی از قوانینی که امروزه در علم حسابداری وضع شده‌است در گذشته نیز سابقه داشته است. علاوه بر این در دورۀ تاریخی شاهنامه، مفاهیم حسابداری و حسابرسی، انعکاس برجسته‌تری دارد و مصادیق باج و خراج در شاهنامه نیز برجسته‌تر از سایر موارد است که این برجستگی، نشانگر اهمیّت مالیات در آبادانی، ادارۀ اُمور کشور، پرداخت حقوق و حفظ امنیت ملی است. در دورۀ بهرام ساسانی و انوشیروان به ترتیب نیز مسائل حسابداری و حسابرسی برجستگی بیشتری دارد و در این دوره اُمور حسابرسی وحدت و انسجام سازمانی و دیوانی بیشتری می‌یابد. مفاهیم این علم در شاهنامه در چهارده عنوان ازجمله: دخل و خرج، سود و سرمایه، خرید و فروش، کاهش ارزش پول ملی، باج و ساو (مالیات)، فرار مالیاتی، کاهش مالیات، افزایش مالیات، معافیّت‌های مالیاتی، کمک مالی به طبقات ضعیف جامعه و افراد ورشکسته، جبران خسارت محصولات کشاورزی هنگام سوانح طبیعی و دفع قحطی، استقراض دولت از بازرگانان و رونوشت و نگهداری اسناد مالی و اعزام بازرسان مالیاتی بررسی و تحلیل شده است.

کلیدواژه‌ها

• فردوسی
• ادبیات
• حسابرسی
• شاهنامه
• قرن چهارم

موضوعات

• حماسه و اسطوره

عنوان مقاله [English]

Recognizing the concepts of accounting and auditing in Ferdowsi's Shahnameh

نویسندگان [English]

• ayoob omidi ¹
• ALI Sayadi ²

¹ shahid beheshti

² Faculity

چکیده [English]

Financial and auditing rules have been among the criteria for measuring fairness in the administration of the country. Recognizing the knowledge of the past in this field and combining it with accounting rules and corresponding laws in the modern era can be very useful in re-examining the knowledge of predecessors. This research, using a descriptive-analytical method, attempts to examine accounting and auditing concepts in Ferdowsi's Shahnameh. The results of the research show that the instances of accounting and auditing in Shahnameh have a great conceptual harmony and commonality with the modern concepts of this science, despite the changes in titles and terms, and it can be said that some of the laws that have been established today in accounting have also existed in the past. In addition, accounting and auditing concepts have a more prominent reflection in the historical period of Shahnameh, and the instances of tribute and tax in Shahnameh are also more prominent than other cases, which indicates the importance of taxation in the development, administration of the country's affairs, payment of salaries, and preservation of national security. In the era of Bahram Sasanian and Anushirvan, respectively, accounting and auditing issues have greater prominence, and in this period, auditing affairs find more organizational and administrative unity and coherence. The concepts of this science in Shahnameh have been examined and analyzed in fourteen titles, including: income and expenses, profit and capital, buying and selling, devaluation of national currency, tribute and tax (taxes), tax evasion, tax reduction, tax increase, tax exemptions, financial assistance to the weaker sections of society and bankrupt individuals, compensation for damage to agricultural products during natural disasters and famine relief, government borrowing from merchants, and copying and maintaining financial documents and dispatching tax inspectors.

کلیدواژه‌ها [English]

• Ferdowsi
• literature
• auditing
• Shahnameh
• 4th century